Petrol-İş Sendikası Gebze Şubesi’nde örgütlü Plascam fabrikasında çalışan, doğum izninden döndüğünde işten çıkarılan kadın işçi Hasret Kanat ile konuştuk…
Yaşadığınız süreci, size hissettirdiklerini ve düşündürdüklerini anlatır mısınız?
Dört yıllık bir emeğin ve çabanın karşılığında günün sonunda işten çıkartılmak üzücü elbette… Ancak işsizlik ne yazık ki hem kadın işçiler hem de erkek işçiler açısından çok yaygın. Kadın emeğine tüm sektörlerde ikincil bir iş gücü olarak bakılıyor, patronların ilk vazgeçtikleri biz oluyoruz. Aynı zamanda Aile Yılı ilan ettikleri; doğum izninin artırılacağı, kadınlara iş güvencesi sağlanacağı yönünde çeşitli açıklamalar yapıldığı bir dönemde doğum izninden dönen bir kadın işçi olarak bu hukuksuzluğu yaşadım.
Ben yaklaşık 10 ay doğum iznindeydim, bu süreçte iyi bir TİS imzalandı. Ve ardından baş temsilcinin de içinde olduğu 94 işçi işten çıkarıldı, benle beraber 95 oldu. (55’i erkek, 40’ı kadın) Baş temsilci işten atıldığında iş durdurup işe geri alınmasını sağlayan işçilere tutanak tutulmuştu zaten. Temsilcisine destek verip eyleme katılmış işçi, sorunlu işçidir diyerek daralma gerekçesiyle tek tek işçileri elekte un eler gibi eleyip işten attılar, öç kalmak için tüm sınıf kinlerini göstererek… Fabrikada olmadığım bir dönemdi ama korkuyu, kaygıyı, güvensizliği arkadaşlarımla birlikte yaşadım.
Sendikanız eyleminizde yer almadı. Nasıl değerlendirdiniz bu tutumu?
Tüm bu yaşananlar karşısında sessiz kalmam mümkün değildi. Aslında yaşadığım tüm koşullar beni eylem yapmaya itti. Fabrikadaki çalışma koşulları, mobbing, baskı, iş sağlığı ve iş güvenliği kurallarının olmaması, hukuksuzca işten atmalar…
Aslında işçi arkadaşlarımla yapılması gereken bir eylemdi. Örgütlü olduğum sendikamı da yanımda görmek isterdim. Çıkartılan arkadaşlara ses olmamanın telafisini doğum izni dönüşünde hukuksuzca işten atılan bir kadın işçinin yanında durmakla gösterebilirdi ancak bunu tercih etmek istediler. Ben işten çıkartılan temsilci ile kadın ve erkek arkadaşlarım için de ses çıkarmaya çalıştım. Sendikamın olmadığı yerde milletvekili, siyasi kurumlar, kadın dernekleri, farklı sendika konfederasyonlarından destek geldi.
Sendikamın sloganı “Sendikalı ol, güçlü ol”. Bu bir slogan ya da afişte bir görsel olarak kalmamalı. İşten atıldığımda yanımda sendikam olmadığı için patron karşısında ne örgütlülüğü ne de gücü yansıdı sendikanın, çıkartılan 94 arkadaş gibi… Bu da yetmezmiş gibi sendikamın tasvip etmediği bir biçimde basın açıklaması yapmam üzerine disiplin kurulu kurulmuş ve bunun için tutanak tutulmuş. İşçiler sendikasına güvenemeyecekse, onunla birlikte mücadele vermeyecekse, mücadele veren işçi de yaptığı basın açıklaması tasvip edilmeyip disiplin kuruluna yazdırılacaksa ne oluyor? diye soruyorum, sormaya devam edeceğim.
İşten atmaları durdurmayı nasıl başarabiliriz?
Kadınların emeği hep ikincil bir planda ve ev ekonomisine katkı diye görülüyor. Bütün işçilerin iş güvencesi patronların iki dudağı arasında. İşçileri tam anlamıyla koruyacak yasal düzenleme yok. TİS’te iş güvencesini koruyacak maddeler ya yok ya da uygulanması patronların insafına bırakılıyor.
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı doğum izninin artacağına dair açıklama yaparken işten atılan kadınlar için iş güvencesi sağlamıyor. Çocuk yapmayı öğütlerken çocuğun bakımı için de kadınlara bir güvence sağlanmıyor. Metal iş kolunda MESS’in süt iznini gasp etme girişimine sessiz kalınıyor. Doğum izni, süt izni, kreş hakkı hepsi patronlara yük ve mali bir gider olarak bakılıyor. Bu durumda kazanılmış haklarımızda saldırı altında…
Süt izni kullanmaya kalksaydım bugünkü koşullarda beni eve götürecek bir servis olmayacaktı. İzin günlerim birleştirilip cumartesi günü izinli olacaktım. Bu koşullarda 8 saat çalıştığım fabrikada süt sağmak için molalarda bir koşulun gerçekleşmesi mümkün dahi değildi.
Hukuksuz bir şekilde işten atmalar var. İşçilerin işten atılmayla tehdit edilerek sindirilmesine ve birliğinin bozulmasına karşı bu birliği sağlayacak bütünlüklü bir mücadeleye ihtiyaç var! Yani birbirimize ihtiyacımız var. Çünkü ortak mücadelemizi biz büyüteceğiz.
