11 sendikanın Kartal mitingi çağrısı üzerine…

Bu çevrelerin yaptığı çağrılar, mücadeleyi ileri taşıyacak olanaklar barındırdıkları ölçüde desteklenebilir, bu tür geniş birlikteliklerin yarattığı imkânlardan sınıf hareketini ileri çekmek için yararlanılabilir. Ancak bunun başarılması bile sendikalara hâkim olan bürokratik anlayışlarla hesaplaşmadan, işçi sınıfının tabandan örgütlenmesini ve kendi mücadele dinamiklerini açığa çıkarmadan mümkün değildir.

DİSK’e bağlı 16 sendika, 7 Ekim’de “İşçi Sınıfını ve Dostlarını Mücadeleye Çağırıyoruz” başlıklı bir açıklama yayımlamıştı. İşçi sınıfı ve emekçilerin yoğun bir ekonomik, sosyal ve siyasal saldırı dalgası altında açlık ve yoksulluğa mahkûm edildiği, zaten sınırlı olan demokratik haklarının ortadan kaldırılmaya çalışıldığı bir dönemde yapılan açıklama, emek örgütlerini ve toplumsal muhalefeti mücadeleyi büyütecek pratik adımlar için bir araya gelmeye çağırıyordu. Bölgesel ve merkezi mitinglerden, fabrikalarda üretimden gelen gücün kullanılmasına uzanan bir mücadele hattından söz eden çağrı, insanca yaşanabilir bir ücret, emeklilerin yaşam koşulları, vergi adaleti, işçilerin örgütlenme özgürlüğü önündeki engellerin kaldırılması, demokratik haklara yönelik saldırıların ve muhalif kesimlere dönük siyasi operasyonların durdurulması gibi talepleri ortak mücadelenin başlıkları olarak ortaya koyuyordu. Bu yönüyle çağrı önemliydi.

Çağrıyı daha da önemli kılan ise işçi sınıfı ve emekçilerin tarihsel ölçekte ağır bir yıkım ve saldırı dalgasıyla karşı karşıya olduğu, başta konfederasyonlar olmak üzere sendikaların ise bu saldırılara karşı tabiri caizse kılını bile kıpırdatmadığı koşullarda toplumsal muhalefetle ve diğer emek örgütleriyle ortak bir mücadele iddiası taşıyor olmasıydı. Üstelik bu çıkış, söz konusu atalet tablosunun bir parçası olan DİSK içinden geliyordu. Açıklamanın, bu ortaklığın nasıl kurulacağına ve hangi ilkeler üzerinden ilerleyeceğine ilişkin somut bir çerçeve sunmaması önemli bir eksiklikti. Buna rağmen gazetemiz, sınıf hareketinin içinde bulunduğu koşullar açısından bu gelişmeyi barındırdığı yapısal sorunlara karşın olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi. Ancak geçen sayıda konuyu ele alan yazımızda da vurgulandığı gibi, “yapılan çağrının ve çabanın tutarlılığını, samimiyetini ve iddiasını belirleyecek olan, bu konuda atılacak somut adımların neler olacağı ve nasıl hayata geçirileceği” idi.

Ne var ki 7 Ekim çağrısının üzerinden fazla zaman geçmeden, 16 sendikadan 11’i 29 Kasım’da Kartal’da bir miting düzenleme kararı aldıklarını duyurdular. İlk bakışta mücadeleyi büyütme yönünde atılmış somut bir adım gibi görünen bu kararın alınış biçimi ise ilk çağrının ortaya koyduğu ortak mücadele iddiasını tartışmalı hâle getirdi.

Sorun yalnızca emek örgütlerinin ve sosyalist yapıların sürece dahil edilmemesi, ortak bir mücadele zemini yaratmak üzere gerekli görüşmelerin yapılmaması değildi. İlk çağrıya imza atan 16 sendikadan beşinin ikinci çağrıda yer almaması da açıklanmaya muhtaç bir durumdu.

Böylece başlangıçta konfederasyonlardan bunlara bağlı sendikalara, meslek örgütlerinden kadın örgütlerine, çevre örgütlerinden bağımsız sendikalara kadar geniş bir kesimi kapsama iddiası taşıyan bu girişim DİSK’e bağlı sendikalarla sınırlı bir miting çağrısına daraltılmış oldu. Üstelik ilk çağrıya imza atan beş sendikanın neden Kartal mitingi çağrısının dışında kaldığı, hangi tartışmaların yaşandığı ve hangi görüş ayrılıklarının ortaya çıktığı hâlâ belirsizliğini koruyor. Ne çağrıyı yapan sendikalardan ne de 29 Kasım mitingini duyuran kurumlardan bu sorulara yanıt veren doyurucu bir açıklama geldi.

Çağrıdan bu yana geçen kısa süreçte yaşananlar bir kez daha göstermektedir ki bugün değişik çevreler nezdinde sıkça tartışılan sınıf hareketi içinde “mücadeleci bir merkez inşa etme” sorunu, merkezinde bürokratik anlayışların ve aynı çizgide oluşumların bulunduğu girişimlerle çözülemez. Bu çevrelerin yaptığı çağrılar, mücadeleyi ileri taşıyacak olanaklar barındırdıkları ölçüde desteklenebilir, bu tür geniş birlikteliklerin yarattığı imkânlardan sınıf hareketini ileri çekmek için yararlanılabilir. Ancak bunun başarılması bile sendikalara hâkim olan bürokratik anlayışlarla hesaplaşmadan, işçi sınıfının tabandan örgütlenmesini ve kendi mücadele dinamiklerini açığa çıkarmadan mümkün değildir.